راهنمای کامل درمان درد لگن (سمت راست و چپ)

درد لگن

درد لگن از جمله دردهای رایج بوده که ناشی از دلایل مختلفی است. اغلب بیماران درد را در ناحیه لگن گزارش کرده که علت اصلی آن درد در سایر نواحی بدن بوده که به باسن می‌رسد. برای مثال فتق یا آسیب کشاله ران و فتق دیسک کمر از جمله این درد‌ها بوده که موجب آسیب به لگن فرد می‌شود. در برخی موارد، آسیب‌ به لگن اثرات فلج‌ کننده دارد؛

علائم درد لگن

  • درد کشاله ران
  • درد داخل مفصل ران
  • درد خارج مفصل ران
  • درد در ناحیه ران
  • درد در ناحیه باسن
  • کاهش دامنه حرکت
  • لنگیدن
  • درد با نشستن طولانی مدت
  • احساس درد هنگام دراز کشیدن به پهلو

درد لگن نشانه چیست؟

امکان فرسودگی غضروف لگن، استفاده بیش از حد از تاندون‌های لگن، خستگی ماهیچه‌های لگن، گرفتگی‌های عضلات و شکستگی لگن هنگام آسیب وجود دارد. درصورت احساس درد لگن در ناحیه بیرونی باسن، باسن یا ران، احتمالا دلیل آن آسیب به تاندون‌ها، رباط‌ها و عضلات ناحیه لگن است. پا درد و اختلالات حرکتی نیز احتمالا نشانه‌ای از درد لگن خواهند بود که ممکن است منشا بیرون زدگی دیسک کمر داشته باشد.

درد کمر و لگن

درد کمر و لگن می‌تواند به دلیل اختلال در عملکرد مفصل ساکروایلیاک نیز باشد. علائم اختلال عملکرد مفصل کمری لگنی شبیه به درد سیاتیک است. این درد در صورت تشدید عملکرد فرد را با مشکل مواجه کرده و باید به فیزیوتراپیست متخصص در این زمینه مراجعه کند.

درد استخوان لگن

درد استخوان لگن عوامل شایعی داشته که هریک از آن‌ها در تشدید درد موثر هستند. آرتروز، شکستگی‌های استخوان لگن، تاندونیت و بورسیت، فتق، مشکلات مربوط به زنان و کمر، اندومتریوز و سیاتیک از جمله دلایل شایع درد استخوان لگن است.

علت درد لگن سمت راست در زنان

درد لگن سمت راست در زنان در طولانی مدت برای آن‌ها آزاردهنده است. اندومتریوز، سیسیت بینابینی، عفونت مجاری ادراری، بیماری‌های التهابی لگن، سندروم احتقان لگن و غیره موجب تشدید درد لگن می‌شوند. تشخیص درست علت درد لگن برای زنان بسیار حائز اهمیت است.

درد لگن سمت چپ و راست

از جمله دلایل شایع درد لگن در سمت راست به دلیل دیسک کمر است. عدم توجه به این موضوع عوارضی مانند اختلالات خرکتی، ضعف و تحلیل عضلات، بی‌اختیاری ادرار و غیره را به دنبال دارد. درد لگن سمت چپ نیز به همین ترتیب بوده و به علت دلایل فوق رخ می‌دهد.

درد لگن

درد لگن کجاست

درد این ناحیه بیشتر در زنان رخ داده که نواحی زیر شکم و لگن خاصره را در بر می‌گیرد.

درد عصبی لگن

از جمله دلایل درد عصبی لگن به دلیل سیاتیک بوده از یک درد خفیف آغاز شده و تا از کار افتادگی کامل فرد پیش می‌رود. خارش، سوزش، بی‌حسی و ضعف عضلانی در این درد احساس می‌شود. اعمال هرگونه فشار اضافی بر روی عصب سیاتیک، بروز درد در کل طول عصب را به دنبال دارد.

عفونت لگن و کمردرد

عفونت لگن و کمردرد رابطه مستقیم با یکدیگر دارند. تشخیص این دو مورد کمی سخت بوده و نیازمند پزشک متخصص در این زمینه است. دلایل متفاوتی مانند عفونت مجاری ادراری، توده لگن و غیره موجب ایجاد عفونت لگن و کمردرد می‌شوند.

درمان درد لگن

جهت درمان درد لگن ابتدا پزشک فرد را معاینه کرده و از طریق عکس‌برداری به علت درد آن پی می‌برد. در کنار فیزیوتراپی بهتر است معاینه لگن توسط متخصص ارتوپدی نیز انجام شده تا تشخیص به درستی صورت بگیرد. اما موارد زیر از جمله روش‌های اصلی در درمان درد لگن هستند.

  • استراحت
  • مصرف دارو جهت کاهش درد
  • ماساژ و ریلکسیشن
  • تکنیک‌های سرما و گرما
  • فیزیوتراپی و ورزش
  • بهره‌گیری از وسایل کمکی مانند عصا یا واکر
  • تزریق به داخل مفصل
  • آرتروسکوپی مفصل ران
  • انجام جراحی

علت درد لگن هنگام نشستن

اغلب مردم امور خود را به صورت نشسته انجام داده که نشستن طولانی مدت موجب بروز درد در ناحیه لگن آن‌ها می‌شود. این درد از حالت خفیف تا شدید متغیر بوده با گذشت زمان تشدید خواهد شد. بیرون زدگی دیسک کمر، گرفتگی عضلات لگن و عدم قرار گیری در پوزیشن های صحیح روزمره و… دلایل شایع در بروز درد لگن هنگام نشستن هستند.

سیاتیک در لگن

سیاتیک، طولانی‌ترین عصب در بدن بوده که درد آن نقاط بسیاری را تحت تاثیر قرار می‌دهد. لگن از جمله نقاط نزدیک به سیاتیک بوده که درد آن بر روی این عصب و برعکس تاثیر خواهد گذاشت. درد آن مانند رد شدن برق از بدن بوده و در اغلب مواقع آزاردهنده است.

درمان التهاب تاندون لگن

دوری از فعالیت‌های بدنی شدید و پرهیز از انجام حرکات تشدید کننده درد در درمان التهاب تاندون لگن موثر خواهند بود. تمرینات کششی مخصوص، امکان کشش و ارتجاع بیشتر تاندون ها و عضلات  را فراهم می‌کند. با انجام چند ماه از این تمرین‌ها، التهاب تاندون لگن کاهش می‌یابد. در غیر اینصورت، مراجعه به فیزیوتراپیست نیز امری موثر جهت درمان التهاب تاندون لگن خواهد بود.

درد لگن

روش‌های درمان درد لگن نوید فیزیو

روش‌های درمان درد لگن نوید فیزیو تحت شرایط خاصی انجام می‌شود. فیزیوتراپیست متخصص کلینیک نوید فیزیو ابتدا اقدام به ریشه‌یابی علت درد لگن کرده و سپس برای آن روش‌های درمانی در نظر می‌گیرند. تمام مراحل درمانی شامل ورزش و غیره نیز زیر نظر فیزیوتراپیست‌های این مجموعه انجام می‌شود. به علاوه، در درمان لگن روش‌های ترکیبی مانند درمان نقاط ماشه‌ای، درمان دستی، استفاده از سوزن خشک و غیره نیز مورد استفاده قرار می‌گیرند.

حرکات ورزشی برای درد لگن

  • تقویت عضلات حلقه ی لگنی و انجام تمرینات انعطافی
  • تمرینات ئرزشی ترکیبی مانند پل زدن، اسکوات و …

این دو مورد از جمله ورزش‌های درنظر گرفته بوده که بهتر است زیر نظر پزشک متخصص فیزیوتراپی انجام شود.

قرص برای درد استخوان لگن

ایبوبرفن برای رفع التهاب، ژلوفن برای التهاب روماتیسمی، سکلوکسیب و ناپروکسن هنگام وقوع درد استخوان لگن توصیه می‌شوند. اما مصرف قرص در طولانی مدت عوارضی برای بدن به دنبال داشته که باید به آن توجه کنید.

درمان خانگی درد لگن

درمان خانگی درد لگن با مصرف داروهای بدون نسخه ضد درد، استفاده از یخ و گرما، کشش و انجام ورزش‌های آرام در درمان لگن موثر خواهند بود. اما این روش‌ها برای برخی افراد کوتاه مدت بوده و باید به فیزیوتراپیست متخصص در این زمینه مراجعه کنند.

راه‌های خطرناک برای درد لگن

مصرف بیش از حد داروی‌های درد لگن یا انجام تمرین‌های شدید ورزشی درد لگن را تشدید می‌کنند. عدم توجه به این موارد اختلال حرکتی و عملکرد فرد را با مشکل مواجه خواهد کرد. از همین جهت، پیش از اقدام در مورد درمان درد لگن، حتما با پزشک خود مشورت کنید.

سوالات رایج درد لگن

۱. درد لگن چیست و چرا باید جدی گرفته شود؟

درد لگن یکی از شکایت‌های رایج اسکلتی‌عضلانی است که می‌تواند از یک ناراحتی ساده‌ی عضلانی تا یک مشکل جدی در مفصل ران، استخوان لگن یا حتی ستون فقرات منشأ بگیرد. لگن در مرکز ثقل بدن قرار دارد و حلقه اتصال ستون فقرات به اندام تحتانی است؛ یعنی هر اختلالی در این ناحیه می‌تواند راه رفتن، نشستن، خوابیدن، بالا رفتن از پله و حتی ایستادن طولانی را سخت کند. نکته مهم این است که «درد لگن» همیشه فقط یک نقطه نیست؛ گاهی درد در جلوی کشاله ران حس می‌شود، گاهی در پهلو و بیرون ران، گاهی در باسن، و حتی ممکن است به ران یا زانو تیر بکشد. همین تفاوت‌ها به ما سرنخ می‌دهد که علت درد استخوان لگن یا بافت‌های اطراف آن دقیقاً چیست و درمان درد لگن باید از کدام مسیر شروع شود.

۲. درد لگن معمولاً چه نشانه‌هایی دارد؟

بعضی افراد درد را بیشتر در کشاله ران احساس می‌کنند و می‌گویند هنگام راه رفتن یا سوار و پیاده شدن از ماشین بدتر می‌شود. بعضی دیگر از درد در بیرون لگن یا روی برجستگی استخوان کنار ران شکایت دارند که شب‌ها هنگام خوابیدن روی همان سمت آزاردهنده‌تر می‌شود. گروهی هم درد را در باسن حس می‌کنند و آن را با کمر درد یا درد سیاتیک اشتباه می‌گیرند. در کنار محل درد، علائم همراه هم مهم‌اند: سفتی صبحگاهی، محدودیت حرکت مفصل ران، احساس گیر کردن یا کلیک، درد هنگام نشستن طولانی، درد هنگام بلند شدن از صندلی یا حتی لنگیدن.

۳. علت درد استخوان لگن چیست؟

وقتی افراد می‌پرسند «علت درد استخوان لگن» معمولاً منظورشان درد عمیق و داخلی لگن است؛ اما واقعیت این است که همیشه خودِ استخوان مقصر نیست و گاهی درد از مفصل، غضروف، تاندون‌ها یا عضلات اطراف احساس می‌شود. با این حال، علل شایع درد لگن را می‌توان در چند دسته مهم توضیح داد:

۴. برای درمان گرفتگی عضلات لگن در خانه چه کار کنیم؟

اگر درد شما خفیف است و علائم هشداردهنده ندارد، مراقبت‌های ساده می‌تواند کمک کند. استراحت کوتاه‌مدت از فعالیت‌های تشدیدکننده، اصلاح نشستن و پرهیز از نشستن طولانی، و استفاده از گرمای موضعی در بسیاری از گرفتگی‌های عضلانی مؤثر است. همچنین نوشیدن آب کافی و توجه به تعادل فعالیت و ریکاوری، به‌خصوص در ورزشکاران، نقش مهمی دارد. با این حال، اگر درد تکرار می‌شود یا هر بار با یک فعالیت مشخص برمی‌گردد، درمان خانگی کافی نیست و باید علت دقیق بررسی شود؛ چون در برخی موارد، آنچه «گرفتگی عضله» به نظر می‌رسد در واقع مشکل مفصلی یا تاندونی است.

۵. فیزیوتراپی چگونه به درمان درد لگن کمک می‌کند؟

فیزیوتراپی یکی از مؤثرترین و کم‌ریسک‌ترین مسیرهای درمان درد لگن است؛ چون هم درد را کنترل می‌کند و هم علت عملکردی مشکل را هدف می‌گیرد. در یک برنامه اصولی، فیزیوتراپیست ابتدا الگوی راه رفتن، دامنه حرکتی مفصل ران، وضعیت لگن و ستون فقرات، قدرت عضلات سرینی و مرکزی، و همچنین نقاط دردناک و حساس را ارزیابی می‌کند. سپس درمان می‌تواند ترکیبی از منوال‌تراپی (درمان دستی) برای کاهش سفتی مفصل و بافت‌ها، تمرین درمانی برای تقویت عضلات کلیدی لگن و باسن، اصلاح پوسچر و آموزش حرکات درست در زندگی روزمره باشد. در صورت نیاز ممکن است از تجهیزات کمکی برای کاهش درد و التهاب نیز استفاده شود، اما ستون اصلی درمان معمولاً تمرین هدفمند و اصلاح مکانیک حرکت است.

۶. چه زمانی درد لگن خطرناک است و باید سریع‌تر به پزشک مراجعه کرد؟

اگر درد لگن ناگهانی و شدید شروع شده، اگر بعد از زمین خوردن یا ضربه ایجاد شده، اگر همراه با تب، کاهش وزن غیرقابل توجیه، درد شبانه شدید، بی‌حسی یا ضعف پیشرونده پا است، یا اگر فرد نمی‌تواند وزن بدن را روی پا تحمل کند، مراجعه فوری به پزشک ضروری است. همچنین درد مداوم کشاله ران همراه با لنگیدن، به‌خصوص در افراد ورزشکار یا افراد مسن، نیاز به بررسی دقیق دارد تا احتمال آسیب‌های مهم مثل شکستگی استرسی یا مشکلات جدی مفصل ران از دست نرود.

تصویر نویسنده: امیر بنکدار طهرانی
نویسنده: امیر بنکدار طهرانی

دکترای تخصصی فیزیوتراپی دانشگاه ایران و عضو بنیاد ملی نخبگان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تجربه بیماران درباره نوید فیزیو

هر نظر، داستان بهبود و لبخندی دوباره است. بخوانید که بیماران ما چگونه در نوید فیزیو از درد به آرامش رسیدند.

خواندن این مطالب را هم به شما پیشنهاد میکنیم…